Literature and Melancholy in the Renaissance
DOI:
https://doi.org/10.18485/beoiber.2025.9.1.2Ključne reči:
melancholy, Renaissance, literature, Europe, art and emotionsApstrakt
This article examines the transformation of the concept of melancholy during the Renaissance, aiming to trace its transition from a medieval perspective—associated with sin and illness—to a modern conception linked to introspection, creativity, and individual consciousness. Through an interdisciplinary approach centered on the analysis of literary and philosophical texts, along with some artistic references, the study explores the main lines of symbolic evolution of melancholy across different European cultural traditions. The article concludes that Renaissance melancholy becomes a hallmark of the modern subject: an affective state that reveals both human fragility and spiritual depth, expressed in literature and art as a path to knowledge and existential inquiry.
Reference
Agamben, Giorgio. Estancias. La palabra y el fantasma en la cultura occidental. Valencia: Pre-Textos, 2006.
Bartra, Roger. Cultura y melancolía. Enfermedades del alma en la España del Siglo de Oro. Barcelona: Anagrama, 2001.
Burkhardt, Jacob. La cultura del Renacimiento en Italia. Madrid: Edaf, 1996.
Burton, Robert. Anatomía de la melancolía. Madrid: Alianza, 2006.
Cervantes, Miguel de. Don Quijote de la Mancha. León: Evergráficas, 2005.
Erasmo. Elogio de la locura. Madrid: Espasa-Calpe, 1983.
Ferri Coll, José María. Los tumultos del alma. Valencia: Institució Alfons el Magnánim, 2006.
Ficino, Marsilio. Tres libros sobre la vida. Madrid: Asociación Española de Neuropsiquiatría, 2006.
Figueroa, Gustavo. “El trastorno mental de Hamlet: un diálogo con H. Tellenbach.” Revista Chilena de Neuro-psiquiatría, V. 38, n. 2 (2000): pp. 72-83. SciElo. https://www.scielo.cl/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0717-92272000000200002
Földényi, László. Melancolía. Barcelona: Galaxia Gutemberg, 2008.
Freud, Sigmund. La interpretación de los sueños. V. II. Madrid: Alianza Editorial, 1987.
―. “Duelo y melancolía.” Obras completas. Buenos Aires: Amorrortu Editores, 1993.
Gurméndez, Carlos. La melancolía. Madrid: Espasa Calpe, 1994.
Huarte de San Juan, Juan. Examen de ingenios. Edición de Esteban Torre. Madrid: Editora Nacional, 1976.
Iriarte, Mauricio. El doctor Huarte de San Juan y su examen de ingenios. Madrid: Jerarquía, 1936.
Klibansky, Raymond, Edwin Panofsky, y Fritz Salx. Saturno y la melancolía. Madrid: Alianza Editorial, 1991.
Kristeva, Julia. Sol negro. Depresión y melancolía. Caracas: Monte Ávila Editores Latinoamericana, 1991.
Panofsky, Erwin. La perspectiva como “forma simbólica”. Barcelona: Tusquets, 2010.
―. Vida y arte de Alberto Durero. Madrid: Alianza Editorial, 1989.
Petrarca, Francesco. Cancionero. Madrid: Alianza Editorial, 1995.
Rojas, Fernando de. La Celestina. Madrid: Espasa-Calpe, 1983.
Rougemont, Denis. El amor y occidente. Barcelona: Círculo de Lectores, 2003.
Roselló, Estela. “El teatro del mundo: duda y desengaño en la melancolía barroca.” Biblioteca Jurídica Virtual del Instituto de Investigaciones Jurídicas de la UNAM (2020): pp. 73-89. https://archivos.juridicas.unam.mx/www/bjv/libros/13/6341/7.pdf
Shakespeare, William. Hamlet. Madrid: Cátedra, 1992.
Vasari, Giorgio. Las vidas de los más excelentes arquitectos, pintores y escultores italianos desde Cimabue a nuestros tiempos. Madrid: Tecnos, 1998.
Vega, Garcilaso de la. Sonetos. Barcelona: Linkgua, 2019.
Wittkower, Rudolf, y Margot Wittkower. Nacidos bajo el signo de Saturno. Madrid: Cátedra, 1988.
Downloads
Objavljeno
Broj časopisa
Rubrika
Licenca
Sva prava zadržana (c) 2025 Ainhoa Segura Zariquiegui

Ovaj rad je pod Creative Commons Autorstvo-Deli pod istim uslovima 4.0 Internacionalna licenca.
Autori koji objavljuju u ovom časopisu pristaju na sledeće uslove:
- Autori zadržavaju autorska prava i pružaju časopisu pravo prvog objavljivanja rada i licenciraju ga pod okriljem Creative Commons Attribution-ShareAlike 4.0 International License koja omogućuje drugima da dele rad uz uslov navođenja autorstva i izvornog objavljivanja u ovom časopisu.
- Autori mogu da izrade zasebne, ugovorne aranžmane za ne-ekskluzivnu distribuciju rada objavljenog u časopisu (npr. postavljanje u institucionalni repozitorij ili objavljivanje u knjizi), uz navođenje da je rad izvorno objavljen u ovom časopisu.
- Autorima je dozvoljeno i podstiču se da postave objavljeni rad on-line (npr. u institucionalnom repozitoriju ili na svojim mrežnim stranicama) pre i tokom postupka prijave, s obzirom na to da takav postupak može voditi produktivnoj razmeni ideja, te ranijoj i većoj citiranosti objavljenog rada (up. The Effect of Open Access).













